รายงาน : สรุปบทเรียนการต่อสู้ทางการเมืองของเครือข่ายองค์กรภาคประชาชนอีสาน

เมื่อวันที่ 15 ม.ค.2551 ที่ผ่านมา ได้มีการจัดเวทีเสวนา วิเคราะห์สถานการณ์ทางการเมืองของเครือข่ายองค์กรประชาชนในภาคอีสานขึ้น โดยมีชุมนุมสหพันธ์สหกรณ์การเกษตรภาคอีสาน (ช.สสอ.) เครือข่ายนักวิชาการเพื่อประชาธิปไตย ภาคอีสาน และคณะกรรมการประสานงานองค์กรพัฒนาเอกชนภาคอีสาน (กป.อพช.) โดยมี พิภพ ธงไชย อดีต 1 ใน 5 แกนนำพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย เป็นวิทยากรให้ข้อมูลและร่วมแลกเปลี่ยน และนี่คือข้อสรุปเบื้องต้นบางประการที่ ‘ ประชาไท’ ขอนำเสนอ

o o o o

พิภพ ธงไชย อดีต 1 ใน 5 แกนนำ ‘ พันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย’ เสนอว่า สถานการณ์การเมืองในปัจจุบัน กลุ่มทักษิณกำลังต่อรองผลประโยชน์กับกลุ่มคนชั้นนำและผู้นำทหาร โดยมี พจมาน ชินวัตร เป็นตัวแทนในการเจรจา และเชื่อว่าน่าจะประนีประนอมกันได้ไม่มีความขัดแย้งที่รุนแรงจนถึงขั้นแตกหัก แกนนำองค์กรภาคประชาชนที่เคยต่อสู้เพื่อประชาธิปไตย คาดการณ์ว่า ด้วยอำนาจเงินที่ทักษิณมีอยู่อย่างมหาศาลจะทำให้ทักษิณหลุดพ้นจากข้อกล่าวหาต่างๆ และจะกลับมามีอำนาจอีกครั้ง

นักพัฒนาอาวุโสท่านนี้ได้เสนอในวงเสวนาว่า ปรากฏการณ์ที่เกิดขึ้นเป็นความขัดแย้งระหว่างนายทุนนักการเมืองกับคนชั้นสูง ไม่น่าที่จะให้ความสำคัญมากนัก ต้องระวังไม่ให้ประชาชนตกเป็นเหยื่อ และน่าที่จะใช้เวลาในช่วงนี้สร้างให้ฐานองค์กรประชาชนมีความเข้มแข็ง เพื่อเตรียมรับมือกับสถานการณ์ที่จะต้องเป็นฝ่ายถูกกระทำอีกครั้งในอนาคต เขายังเห็นว่า ที่ผ่านมาความพยายามที่จะผลักดันจัดตั้งองค์กรอิสระ เสนอหรือแก้ไขกฏหมายเป็นความล้มเหลว เนื่องจากจะถูกบิดเบือนหรือแย่งชิงไปโดยนักการเมือง

ศาสตราจารย์นายแพทย์สุทธิพันธ์ จิตพิมลมาศ ผู้ประสานงานเครือข่ายนักวิชาการเพื่อประชาธิปไตย ได้ให้ข้อมูลเพิ่มเติมว่า ในปัจจุบันคนชั้นกลาง ทหาร และคนชั้นสูง มีความตื่นตัวเนื่องจากได้เห็นความเลวร้ายของระบอบทักษิณแล้ว แต่ปัญหาที่จะต้องแก้ไขให้ได้ว่า จะทำให้ชาวบ้านมีความตื่นตัวและมีทัศนคติที่ถูกต้องได้อย่างไร

ปัจจุบันแม้ว่าทักษิณจะมีความขัดแย้งกับสถาบันองค์กรการเมืองต่างๆ มากมาย แต่ทหารจะเป็นสถาบันเดียวเท่านั้นที่สามารถจะต่อสู้กับระบอบทักษิณได้ นี่คือทัศนะที่ต้องรับฟังของนายแพทย์นักประชาธิปไตยท่านนี้

อ.พิทยพันธ์ แวะศรีพา กลุ่มครูภูเวียง มองว่า การย้อนคืนกลับมามีอำนาจของกลุ่มทักษิณในครั้งนี้ มีสาเหตุมาจากการรัฐประหาร 19 กันยา ซึ่งถือว่าเป็นการชิงสุกก่อนห่าม ล้ำหน้ามวลชน คนชนบทยังไม่ได้มองเห็นถึงปัญหาของรัฐบาลทักษิณ การรัฐประหารคือการตัดวงจรการเรียนรู้ทางการเมืองของคนชนบท และยังเป็นการสร้างคะแนนความเห็นใจให้กับทักษิณด้วย

ในภาคบ่ายได้มีการระดมความคิดเห็นจากผู้เข้าร่วมเสวนา ถึงปัจจัยอื่นนอกจากการใช้เงินหรือเสนอผลประโยชน์ที่ทำให้พรรคพลังประชาชนได้รับเสียงจากคนอีสานอย่างถล่มทลาย ที่ประชุมยังได้ข้อสรุปที่น่าสนใจดังนี้

1. มีความพร้อม มีผลงาน, มีการเตรียมการที่ต่อเนื่อง มีการจัดตั้งเครือข่ายหัวคะแนนอย่างเหนียวแน่น

2. มีรูปแบบการรณรงค์หาเสียงที่ทันสมัย สามารถเจาะได้ถึงระดับครัวเรือน มีการติดตามประเมินผล การแก้ไขสถานการณ์ที่มีประสิทธิภาพ

3. สร้างความรู้สึกมีส่วนร่วม มีการให้ข้อมูลและวิเคราะห์สถานการณ์ทางการเมืองให้กับหัวคะแนน และกิจกรรมสัมนาดูงาน หรือการเข้าร่วมชุมนุมทางการเมือง

ปัจจัยภายนอกที่สำคัญได้แก่ความล้มเหลวของ คมช.และรัฐบาลสุรยุทธในการแก้ไขปัญหาเศรษฐกิจ และการไม่สามารถที่จะพิสูจน์ให้ประชาชนเชื่อว่า ทักษิณ มีความผิดได้ ตามเหตุผลที่เคยให้ไว้ในการทำรัฐประหาร

หลังจากการวิเคราะห์จนได้ข้อสรุปข้างต้น วงเสวนาได้มีการพูดคุยสรุปและกำหนดแนวทางในการร่วมมือดังนี้คือ ระบอบประชาธิปไตยในปัจจุบันเป็นประชาธิปไตยแบบตัวแทน เป็นประชาธิปไตยที่ไม่เอื้อประโยชน์ให้ชนชั้นล่าง การเสนอเรื่องพรรคการเมืองทางเลือก เป็นแนวทางที่น่าสนใจ ในการใช้ทำงานกับประชาชน แต่ในระยะสั้นไม่สามารถแข่งขันกับพรรคของนายทุนได้แน่

การเสนออุดมการณ์สังคมนิยมแบบไม่รวมศูนย์ เป็นเป้าหมายให้กับแนวคิดพรรคการเมืองทางเลือก เป็นข้อเสนอของ บำรุง บุญปัญญา นักคิด นักเขียนและนักพัฒนาอาวุโสอีกท่านหนึ่ง ที่ได้เสนอเป็นการบ้านให้วงเสวนานำกลับไปศึกษาพูดคุยกับสมาชิกในแต่ละองค์กรเพื่อที่จะนำกลับมาหาข้อสรุปร่วมกันอีกครั้ง

................................................

หมายเหตุ : เนื้อหาและรายละเอียดในการแลกเปลี่ยนพูดคุยจากผู้นำผู้ทรงความรู้และประสบการณ์ขององค์กรภาคประชาชนอีสาน มีจำนวนหลากหลายกว่านี้ แต่เนื่องจากข้อจำกัดด้านเวลา จึงใคร่ขอนำเสนอเพียงบางส่วนเสี้ยว หากผู้อ่านมีความสนใจที่จะได้รับรู้เนื้อหาฉบับสมบูรณ์โปรดคอยติดตามอ่านได้ที่ http://www. esaanvoice .net.